Als Officier van Justitie (OVJ) vervul je een prominente rol in de maatschappij. Je beslist over zaken die het leven van mensen raken. Als Officier heb je de taak om de wet te handhaven, strafbare feiten op te sporen en verdachten te vervolgen. Strafzaken zijn de afgelopen jaren steeds complexer geworden, waardoor (officiers)werkzaamheden zijn toegenomen. Ook is er sprake van toenemende krapte op de arbeidsmarkt. Om de werkdruk te verlagen en het werkplezier te vergroten, wordt het effectief en efficiënt opleiden van Officieren in Opleiding (OIO’s) steeds belangrijker.
Het Openbaar Ministerie (OM) zocht naar een manier om OIO’s beter voor te bereiden op de complexe realiteit van hun werk. Niet met droge theorie, maar met een leerervaring die de praktijk voelbaar maakt.
In het werk van een Officier is het draaien van ZSM- en Piketdiensten een belangrijk onderdeel. Bij een ZSM-dienst worden eenvoudige strafzaken zo snel, slim en zorgvuldig mogelijk afgehandeld door samenwerking tussen het OM, de politie en andere ketenpartners. Tijdens een Piketdienst moet een OVJ beschikbaar zijn buiten reguliere werktijden, om beslissingen te nemen over spoedeisende zaken.
De vraag van het OM aan ons was helder: hoe kun je OIO’s in korte tijd zelfstandig en op een realistische manier leren omgaan met de hectiek en de onvoorspelbaarheid van deze dienstvormen? En hoe doe je dat zonder capaciteit te vragen van huidige OVJ’s?
Wij ontwikkelden twee serious games: ’De Regisseur’ (ZSM-game) en ‘De Wachter’ (Piketdienstgame). Beide games zijn scenario-based en ontworpen om OIO’s te laten oefenen met realistische situaties waarin ze keuzes moeten maken, prioriteiten stellen en samenwerken met ketenpartners.
In ‘De Regisseur’ worden spelers via de ‘verdachtenmonitor’ geconfronteerd met een stroom aan strafzaken waarbij de tijd per case afloopt. Ze moeten snel schakelen, extra informatie vergaren bij ketenpartners en besluiten nemen over de case volgens het ZSM-proces. Het is de taak aan de OIO’s om zo veel mogelijk goed afgewogen afdoeningsbeslissingen te nemen in de 20 minuten die de game duurt.
‘De Wachter’ dompelt spelers onder in de dynamiek van een piketdienst. Om de stroom aan telefoongesprekken die hierbij komt kijken te simuleren, hebben we een oplossing ontwikkeld die functioneert als een werktelefoon. De game begint met een overdracht van een collega, waarna de OIO in de oplossing via WhatsApp- en sms-berichten een overzicht krijgt van lopende zaken die hij moet afhandelen. Onder tijdsdruk moet hij spoedvragen beantwoorden en afwegingen maken, vaak zonder mogelijkheid tot ruggespraak. Berichten kunnen op elk moment binnenkomen, zelfs midden in de nacht. Om de ervaring nog realistischer te maken, ontvangt de OIO tussendoor ook berichten van bijvoorbeeld studenten met aanvullende vragen. De hoeveelheid en complexiteit van de berichten neemt geleidelijk toe, wat zorgt voor een realistische druk.
De leerervaring is ontworpen om de praktijk voelbaar te maken en bestaat uit:
De games bieden een veilige oefenomgeving waarin fouten mogen worden gemaakt. De scenario’s zijn herkenbaar, de keuzes confronterend, en de leerervaring realistisch. De games zijn hiermee niet alleen interessant voor OIO’s, maar ook voor andere medewerkers binnen het OM die willen ervaren hoe het werk van een OVJ er in de praktijk uitziet. Dit zorgt voor meer binding met de organisatie.
Plan een vrijblijvend adviesgeprek in.
Lead Projectmanager