Software lijkt misschien ongrijpbaar, maar het heeft wel degelijk een ecologische voetafdruk. Want achter elke applicatie draaien servers, en die verbruiken energie. De ontwikkelaars van First8 Conclusion wilden daar iets aan doen.

Met hulp van het SIDN fonds ontwikkelden zij de Carbon Aware Scheduler: een open source tool die software automatisch groener laat draaien door simpelweg het juiste moment te kiezen.

First8 Conclusion

Arjan Lamers is CTO en medeoprichter van First8 Conclusion, een Java-maatwerkbedrijf dat onderdeel is van het Conclusion ecosysteem. “Wij zijn echte techneuten. En toen we binnen onze organisatie werk gingen maken van duurzaamheid, wilden we iets doen dat echt bij ons past. Een technisch, tastbaar project. Zo ontstond het idee voor de Carbon Aware Scheduler. Veel IT-initiatieven rond duurzaamheid zijn beleidsmatig. Wij wilden een tool die je zó kunt gebruiken, zonder dikke rapporten of ingrijpende migraties.”

Slim plannen, groener draaien

Software draait op servers, die op hun beurt energie verbruiken. Maar het ene moment van de dag is niet het andere: soms komt die energie uit zon of wind, soms uit kolen. De Carbon Aware Scheduler maakt daar slim gebruik van. Arjan: “In plaats van een vaste tijd te kiezen voor bijvoorbeeld het draaien van een rapportage- of batchtaak, geef je de tool een tijdvenster. De scheduler zoekt dan zelf het duurzaamste moment binnen dat venster, gebaseerd op actuele data over de Nederlandse energiemix. Voor developers is het een minimale aanpassing in de code. Je vervangt één regel. De rest doet de tool.”

Open source

“De Carbon Aware Scheduler is open source en beschikbaar op GitHub,” vertelt Arjan. “De eerste versie werd eind 2024 gelanceerd voor het populaire Java-framework Spring. Inmiddels werkt het team aan ondersteuning voor andere frameworks zoals Quarkus, en wordt met andere partijen gekeken naar een versie voor .NET en C#. We willen dat zoveel mogelijk developers hiermee aan de slag kunnen.”

Tussen 5 en 20% minder CO₂-uitstoot

Het effect van de scheduler verschilt per taak en situatie, maar in experimenten ziet First8 flinke besparingen. “Afhankelijk van de speelruimte die je geeft, besparen we tussen de 5 en 20% CO₂ per job,” legt Arjan uit. “Zeker bij zware taken is dat substantieel. En als je dat op grotere schaal toepast, kan het echt verschil maken.”

Ondersteuning van het SIDN fonds

De subsidie van het SIDN fonds stelde het team in staat om in korte tijd een werkende tool op te leveren. “Zonder die steun hadden we het er tussendoor bij moeten doen, en dat duurt altijd langer. Nu konden we een dedicated team inzetten, en dat gaf echt een vliegende start.”

Op zoek naar testpartners

First8 gebruikt de tool inmiddels intern en voert gesprekken met grotere klanten. “We zijn vooral op zoek naar organisaties die dit willen proberen. Niet alleen om te kijken of het werkt – dat doet het – maar vooral om te leren wat zij nodig hebben: qua techniek, integratie of rapportage.”

Uiteindelijk draait het volgens Arjan niet om perfecte optimalisatie, maar om bewustwording én doen. “Je hoeft niet meteen alles te vergroenen. Begin gewoon ergens. Deze tool maakt dat makkelijk. En: hoe meer mensen het gebruiken, hoe groter het verschil.”

Meer weten of meedoen? De Carbon Aware Scheduler is beschikbaar op GitHub en vrij te gebruiken. Organisaties die willen meedenken, testen of bijdragen zijn van harte welkom.